# Göz Tansiyonu Kaç Olmalı?

Kaynak sayfa: https://www.kudretgozistanbul.com/blog/goz-hastaliklari/goz-tansiyonu-kac-olmali

**Yazar:** Kudret Göz İstanbul | **Tıbbi Onay:** Opr. Dr. Mehmet Ali Özdil | **Tarih:** 2026-09-16

> **Özet:** Göz tansiyonu (intraoküler basınç), gözün ön bölümünde üretilen aköz hümör sıvısının üretimi ile kanallardan atılımı arasındaki dengeyle oluşan basınçtır; normal değer 10-21 mmHg arasıdır. Yüksek basınç görme sinirine zarar vererek halk arasında karasu denen glokoma ve geri dönüşsüz görme kaybına yol açabilir; hastalık sinsi ilerlediği için erken tanı kritiktir.

## Hızlı Bilgiler
- **Normal göz içi basıncı:** 10-21 mmHg
- **Yüksek kabul edilen:** 21 mmHg'nin üstü (glokom açısından değerlendirme gerekir)
- **Düşük:** Genellikle 10mmHg'nin altına düşmez; 6mmHg'nin altı bazı sorunlara işaret edebilir
- **Ölçüm:** Genellikle uyuşturucu damlayla, ağrısız
- **Ölçüm sıklığı:** 40 yaş üstü yılda bir
- **Tedavi süresi:** Genellikle ömür boyu

---

## Göz Tansiyonu Nedir?
Aköz hümör sıvısının üretimi ile atılımı arasındaki denge bozulup sıvı küçük kanallardan boşaltılamazsa basınç yükselir. Normal basınç göz küresinin şeklini ve görevini korur. Fazla yükselen basınç görme sinirine baskı yaparak sinir hücrelerine zarar verir; tedavi edilmezse görme kaybı kalıcıdır.

## Değerlerin Anlamı
- **10-21 mmHg:** Normal aralık.
- **21 mmHg'nin üstü:** Yüksek kabul edilir, glokom riski taşır. Ancak kalın kornea gibi etkenler ölçülen değerin olduğundan yüksek çıkmasına neden olabilir.
- **Oküler hipertansiyon:** Basınç yüksek olduğu halde görme siniri zarar görmeyebilir; her yüksek basınç hastalık demek değildir.
- **Normal basınçlı glokom:** Basınç normal aralıkta olduğu halde sinir zarar görebilir. Bu yüzden yalnızca basınç ölçümü yeterli değildir; görme siniri ve görme alanı testleri de yapılmalıdır.
- **Düşük basınç:** Seyrek de olsa 6mmHg olguları görülür. 6mmHg'nin altı; yaralanma sonrası sızıntıya, yetersiz sıvı üretimine ya da göz ameliyatı sonrası yan etkilere işaret edebilir ve yüksek basınç gibi görme kaybına yol açabilecek risk taşır.

## Yüksek Basıncın Nedenleri
- Göz içi sıvısını dışarı atan kanallarda tıkanıklık
- Ailede glokom öyküsü
- 40 yaş ve üzeri
- Diyabet
- Hipertansiyon
- Uzun süreli kortizon kullanımı (damla, hap ya da iğne)
- Gözün zarar görmesi ve bazı göz hastalıkları

## Yükselirse Ne Olur?
Çoğu zaman belirti vermeden ilerler; zamanla şunlar gelişebilir:
- Görme sinirinde hasar
- Görme alanında azalma, kenarlardan merkeze doğru görme kaybı
- Tedavi edilmezse kalıcı körlük

Kayıp azar azar olduğu için kişi çoğu zaman ancak ileri dönemde fark eder.

## Nasıl Ölçülür?
- **Aplanasyon tonometresi:** En önemli standart yöntem.
- **Hava üflemeli (non-kontakt) tonometre:** Göze temas etmeden ölçer.
- **Taşınabilir cihazlar:** Engelli ya da hasta olanlarda ya da evde ölçüm isteyenlerde kullanılabilir.

## Kimler Ölçtürmeli?
- 40 yaş üstü herkes yılda bir kez
- Ailesinde glokom olanlar daha sık
- Şeker ve yüksek tansiyon hastaları düzenli aralıklarla
- Kortizon kullananlar doktor kontrolünde

## Tedavi
Tedavi hastalığın tipine ve hastanın durumuna göre değişir; amaç sinir hasarını durdurmak ya da en aza indirmek ve görme kaybını önlemektir.
- **İlaç (göz damlası):** İlk akla gelen, kolay uygulanan seçenek.
- **Lazer:** Sıvıyı atan kanallardaki tıkanıklığı açar ya da sıvının dışarı akışını kolaylaştırır.
- **Cerrahi:** İlaç ve lazer yetersiz kalırsa son çare.

Tedavi kesilince belirtiler geri gelebileceği için genellikle ömür boyu sürer.

---

## Kaynakça
- Tonometry, MedlinePlus
- Ocular Hypertension, EyeWiki (AAO)
- Glaucoma: diagnosis and management, NICE
